«Uzum har bir sotuvdan qancha oladi?» — har bir sotuvchi birinchi bo‘lib shuni so‘raydi. Qisqa javob: tovar toifasiga qarab 1% dan 35% gacha. Ko‘pincha 20–25%. FBO, FBS yoki DBS orqali sotsangiz ham, komissiya bir xil.

Lekin «o‘rtacha 20%» degan raqam bilan xarid qilish xavfli. Bir necha foizlik xato butun foydani yeb qo‘yadi. Quyida o‘z toifangiz uchun aniq stavkani qayerdan topish va har bir sotuvdan qancha qolishini besh daqiqada qanday hisoblashni ko‘rsatamiz.

Uzumda xarajatlar nimadan iborat

Har bir sotuvdan Uzum komissiya ushlab qoladi. Uning miqdori katta bo‘limga emas, eng tor, oxirgi toifaga bog‘liq. Uzum tarifida o‘z stavkasiga ega 5 170 ta toifa bor.

Komissiyadan tashqari logistika bor. U og‘irlik bo‘yicha emas, qadoq hajmi (litr) bo‘yicha hisoblanadi: birinchi litr — 5 250 so‘m, har keyingi litr — yana 250 so‘m, eng ko‘pi 50 000 so‘m. O‘lchamlarni ko‘rsatmasangiz, logistika eng yuqori narxda hisoblanadi.

Tovarni Uzum omborida saqlasangiz (FBO), saqlash haqi qo‘shiladi. Dastlabki 60 kun bepul, keyin kuniga litr uchun 12 so‘mdan boshlanadi. Saqlash sotuv uchun emas, omborda turgan tovar uchun to‘lanadi, shuning uchun u alohida hisoblanadi.

Qolgani — xarid, qadoqlash, reklama, qaytarishlar va soliq — faqat sizga bog‘liq.

Uzum komissiyasi toifalar bo‘yicha

Quyida Uzumning 21 ta bo‘limi bo‘yicha oraliqlar. Qavs ichida — bo‘limda eng ko‘p uchraydigan stavka. Ma’lumot Uzum e’lon qilgan tarifdan olingan, 2026-yil 8-sentabr versiyasi.

  • Kiyim: 10–25% (ko‘pincha 25%)

  • Poyabzallar: 20–30% (20%)

  • Aksessuarlar: 9–30% (30%)

  • Go‘zallik va parvarish: 8–28% (19,5%)

  • Salomatlik: 10–35% (19%)

  • Bolalar tovarlari: 8–30% (18%)

  • Uy-ro‘zg‘or buyumlari: 15–30% (25%)

  • Mebel: 10–20% (15%)

  • Maishiy texnika: 7–30% (17%)

  • Elektronika: 3–30% (20%)

  • Qurilish va ta’mirlash: 5–30% (22%)

  • Avtotovarlar: 2–30% (25%)

  • Dacha, bog‘ va tomorqa: 1–30% (20%)

  • Sport va hordiq: 7–27% (25%)

  • Turizm, baliq ovi va ovchilik: 12–25% (22%)

  • Xobbi va ijod: 11,5–25% (22%)

  • Kanselyariya tovarlari: 5–20% (11%)

  • Kitoblar: 10–22% (20%)

  • Oziq-ovqat mahsulotlari: 4–22% (14%)

  • Hayvonlar uchun tovarlar: 9–30% (17,5%)

  • Maishiy kimyoviy moddalar: 11–20,5% (18,5%)

Bo‘limlar ichidagi farqqa e’tibor bering. «Elektronika»da stavka 3% dan 30% gacha. Shuning uchun bo‘limga qarab hisoblab bo‘lmaydi — aniq kichik toifaning stavkasi kerak.

Bir nechta mashhur misol:

  • Apple iPhone smartfonlari — 3%

  • Android smartfonlari — 7%

  • Lab bo‘yoqlari — 17%

  • Kunduzgi yuz kremlari — 18,5%

  • Ayollar krossovkalari — 20%

  • Qizlar uchun uyda kiyiladigan poyabzal — 20%

  • Choyshab to‘plamlari — 22%

  • Ayollar futbolkalari — 25%

Eng yuqori stavka, 35%, ortopedik tagliklarda. Eng pasti, 1%, qo‘l maysa o‘rish moslamalarida.

Aniq stavkani bilish va foydani hisoblash

Eng qulay yo‘li — Uzumer kalkulyatori. Unda Uzum tarifidagi 5 170 ta stavkaning hammasi bor: toifani tanlaysiz, kerakli foizni o‘zi qo‘yadi. Kalkulyator tizimga kirgandan keyin ishlaydi. Ro‘yxatdan o‘tish bepul, 7 kunlik sinov muddati bor.

Misolda ko‘ramiz: ayollar krossovkasi, sotish narxi 300 000 so‘m.

1-qadam. Kalkulyatorni oching

Toifa tanlanmaguncha «Uzum komissiyasi (%)» maydonida 15% turadi, ostida sariq ogohlantirish chiqadi. Bu shunchaki vaqtinchalik raqam, Uzum stavkasi emas. U bilan hisoblamang.

Toifa tanlanmagan kalkulyator
Toifa tanlanmaguncha shartli 15% turadi — bu hali Uzum stavkasi emas.

2-qadam. Toifangizni tanlang

Toifani darajama-daraja oxirigacha tanlang: «Poyabzallar» → «Ayollar poyabzali» → «Krossovkalar». Oxirgi toifaga yetishingiz bilan «Rasmiy stavka» yozuvi chiqadi. Ayollar krossovkasi uchun — 20%.

Krossovkalar uchun rasmiy stavka
Toifa oxirigacha tanlandi — kalkulyator rasmiy 20% ni qo‘ydi.

3-qadam. Sotish narxini yozing

«Sotish narxi» maydoniga sotadigan narxingizni yozing. Bizda — 300 000 so‘m.

Sotish narxi 300 000 so‘m
Sotish narxi — 300 000 so‘m.

4-qadam. Ish sxemasi va o‘lchamlar

Sxemani tanlang. Krossovkalar uchun uchalasi ham bor: FBO, FBS va DBS — hammasida komissiya bir xil, 20%. Keyin qadoqdagi «Tovar o'lchamlari»ni yozing. 300 × 200 × 100 mm quti — bu 6 litr, logistika 6 500 so‘m bo‘ladi.

O‘lchamlar va logistika
300×200×100 mm quti = 6 litr, logistika 6 500 so‘m.

5-qadam. O‘z xarajatlaringiz

«Xarid narxi» (bizda 120 000 so‘m), «Qadoqlash (birlik uchun)» (4 000 so‘m) va bitta sotuvga reklamani (8 000 so‘m) yozing. Qaytarishlar 5% va soliq 4% ni o‘zgartirmadik. Bu misol uchun raqamlar — o‘zingiznikini qo‘ying.

Xarid va qadoqlash
Xarid 120 000 so‘m, qadoqlash 4 000 so‘m.

6-qadam. Natijaga qarang

O‘ng tomonda — «Sof foyda»: har bir juftdan 74 500 so‘m, marja 24,8%. 100 juftlik partiyadan — taxminan 7,45 mln so‘m foyda.

Bir dona uchun sof foyda
Natija: har juftdan 74 500 so‘m sof foyda, marja 24,8%.

74 500 so‘m qayerdan keldi: 300 000 so‘mdan komissiya 60 000, xarid 120 000, qadoqlash 4 000, logistika 6 500, reklama 8 000, qaytarishlardagi yo‘qotish 15 000 va soliq 12 000 ayiriladi.

7-qadam. Saqlashni tekshiring

FBO bilan ishlasangiz, pastda «Saqlash» bloki bor. Misolimizda — bir juft uchun kuniga 72 so‘m, yangi tovar esa dastlabki 60 kun bepul saqlanadi. Bu summa sotuvdagi foydaga kirmaydi: u tovar omborda qancha turishiga bog‘liq.

Uzum omborida saqlash
FBO saqlash: kuniga 72 so‘m, dastlabki 60 kun bepul.

Ko‘p uchraydigan xatolar

  • Kichik toifa emas, bo‘lim stavkasini olish. Bitta bo‘limda stavkalar o‘n barobar farq qilishi mumkin.

  • FBS komissiyasi arzonroq deb o‘ylash. Komissiya sxemaga bog‘liq emas. Farq faqat logistika va saqlashda.

  • O‘lchamlarni yozmaslik. Ularsiz logistika eng yuqori narxda — 50 000 so‘m hisoblanadi.

  • Saqlashni bitta sotuvga bo‘lish. Saqlash tovar qanchalik tez sotilishiga bog‘liq. Uni alohida hisoblang.

  • Qaytarish va soliqsiz hisoblash. Yuqoridagi misolda bu har juftdan 27 000 so‘m.

Savol-javob

Uzum komissiyasi qancha?

Toifaga qarab 1% dan 35% gacha. Ko‘pincha 20–25%. O‘z toifangizning aniq stavkasini Uzum tarifida yoki Uzumer kalkulyatorida topasiz.

FBO va FBS komissiyasi farq qiladimi?

Yo‘q. Bitta toifa uchun FBO, FBS va DBS da foiz bir xil. Faqat logistika va saqlash farq qiladi. 5 170 toifa ichida bitta istisno topildi — erkaklar aksessuarlaridagi soat qayishlari va to‘g‘nag‘ichlari.

Uzumda foydani qanday hisoblash mumkin?

Sotish narxidan toifa komissiyasi, xarid, qadoqlash, logistika, reklama, qaytarishdagi yo‘qotish va soliqni ayiring. Uzumer kalkulyatorida bu avtomatik bo‘ladi.

Amaldagi tariflarni qayerdan ko‘rish mumkin?

Uzum sotuvchilar uchun tariflarni ochiq jadval qilib e’lon qiladi. Uzumer kalkulyatori shu e’lon qilingan tarifdan foydalanadi (bizdagi versiya — 2026-yil 8-sentabr). Uzum tariflarni o‘zgartirib turadi, shuning uchun katta xariddan oldin stavkani Uzum Seller kabinetida tekshiring.

Saqlash komissiyaga kiradimi?

Yo‘q. Saqlash — faqat FBO uchun alohida to‘lov. Dastlabki 60 kun bepul.

O‘z tovaringizni hisoblang

Uzumer kalkulyatorini oching, toifangizni tanlang va o‘z raqamlaringizni qo‘ying. Besh daqiqada xariddan oldin har bir sotuvdan qancha topishingizni bilasiz. Hali nima sotishni qidirayotgan bo‘lsangiz, «Uzumda nisha qanday topiladi» maqolasidan boshlang.